• BIST
    98.193
  • Altın
    141,180
  • Dolar
    3,5006
  • Euro
    3,9168
  • Mobil Sayfamız
  • Facebook Sayfamız
  • Twitter Sayfamız
  • Google Plus Sayfamız
  • RSS Servisimiz
  • Android Uygulamamız
  • iOS Uygulamamız
'Bu sonucu Kürtler kazandırdı'
16 Nisan referandumunda, bölgeden çıkan evet oyları, 1 Kasım'da AK Parti'nin aldığı oylarla karşılaştırıldığında yaklaşık 450 bin oyluk bir artış göze çarpıyor. Bölgeyi bilen önemli isimler ise "evet" sonucunu MHP ile işbirliğinin değil, Kürt oylarını
17 Nisan 2017 / 08:14

16 Nisan referandumunun dikkate değer bir sonucu da, Güneydoğu ve Doğu Anadolu oylarındaki evet lehine dönen artış. Ağrı, Van, Hakkari, Şırnak, Siirt, Bitlis, Muş, Tunceli, Bingöl, Diyarbakır, Batman, Mardin ve Şanlıurfa'da "evet bloğunun" oyu yaklaşık 450 bin arttı. Bu sonucu bölgedeki gelişmeleri takip eden isimlerle konuştuk. 

"Seçmen evet cenahına geçti"

Gazeteci, yazar Ahmet Taşgetiren bu artışı şöyle değerlendiriyor:

“AK Parti oylarında sanki MHP’nin eksikliğini doğudan, güneydoğudan kapattığı gibi bir gözlemim var. Buradaki bir kısmın evetten, hükümetten yana kaydığını gözlemleyebiliyoruz. Bu sayede diğer yerlerdeki açığını kapattığını düşünüyorum. Diyarbakır gibi illerde 1 Kasım’da HDP’nin aldığı oylardan 10 puan gibi daha düşük aldığını, seçmenin evet cenahına geçtiğini gözlemliyoruz.”

Siyaset Bilimci Tanju Tosun da "Evet’in mimarı Kürtler" diyor. 

"16 Nisan’ın ‘Evet’inin mimarı, Kürtlerdir. Kürt seçmen, Kürt nüfusun yoğun olduğu illerde 1 Kasım seçimlerindeki AK Parti - MHP oylarında artış dikkat çekiyor. Buna karşılık çoğu ilde özellikle MHP’nin 1 Kasım’da oylarının yüksek olduğu illerde bir düşme var. Evet’in mimarı, Kürt seçmen. Bu anlamda önemli bir seçmen. 1 Kasım’daki AK Parti ve MHP oylarının üzerinde bir evet oyu dikkat çekiyor. Özellikle Güneydoğu’da Kürtlerin yoğun olarak yaşadığı illerde.

Batman’a bakalım, % 29,9 oy almış iki parti 1 Kasım’da. 16 Nisan’da % 36,5. Van’a bakalım, 1 Kasım’da % 32 almış iki parti. % 42,8 ‘evet’ çıkmış. Siirt’e bakalım. % 38,9 almış AKP, MHP 1 Kasım’da. %47,9 ‘evet’ var.

Katılımda da keskin bir düşme yok, 1-2 puanlık bir azalma var katılımda. Bundan kaynaklanan bir durum değil. AK Parti’nin Kürt seçmeninin kendisine yetecek kadar bir kısmını ‘evet’ yönünde mobilize ettiği sonucu gösteriyor bize." 

Gazeteci yazar Sedat Yurtdaş ise bu sonucu Kürtlerin kazandırdığı görüşünde. Genel olarak 16 Nisan referandum öncesini “sandık yarışının eşit koşullarda yapılmadığı, hayır kampanyası üzerinde ciddi baskı olan ve her zaman tartışılacak bir süreç" olarak değerlendiren Yurtdaş, Avrupa ile siyasi dalaşmaya rağmen, AKP’nin beklediği düzeyde evet çıkartamadığını da belirtiyor.

Fakat “evet”e Doğu ve Güneydoğu’daki Kürt oylarındaki desteği ise şöyle açıklıyor:

“Bu sonucu, sandığa gitmeyerek ve oy tercihi değiştirerek Kürtler kazandırdı diyebiliriz. Eyalet tartışmaları bu tutum değişikliğine yol açtı. Ayrıca AK Parti’nin bölge milletvekillerinin bazıları başkanlık olduktan sonra Kürt sorununun çözümünün gündeme geleceği mesajını vurguladı.”

"Kürtler, sorunu bu iradenin çözebileceğini düşündükleri için oy verdiler"

Dicle Üniversitesi’nden hukukçu Doç. Dr. Vahap Coşkun da bu desteği şöyle açıklıyor:

“Kürt bölgesine bakınca da, AKP’nin aldığı oylardan yüksek evet oyu çıktı. 1 Kasım’da Diyarbakır’da AKP yüzde 21 oy almıştı ama şimdi yüzde 33 evet çıktı. Dolayısıyla bu referandumda uca ucuna elde edilmiş bir evet başarısı varsa, bu artışı Kürtler kazandırdı, MHP ile yapılan işbirliği değil.

Seçmen, Kürt sorununun çözümünde AKP dışında alternatif yok dolayısıyla elini güçlü tutmak lazım, diye düşündü. Kürtler açısından '1982 Anayasası’nın kabul edilebilir tarafı yok ve ondaki her değişiklik, belki farklı bir duruma yol açar' düşüncesi var. HDP dışındaki bazı partiler de, mesela Hüdapar açıktan evete destek verdi."

Yazar Ümit Fırat ise sandığa gitmeyenleri şöyle değerlendiriyor:

“Kürtlerin bir kısmı son iki yılın travmasından sonra siyasetten soğuma, politik aktiviteden uzak durma eğilimine girmişlerdi. Bezginlik vardı. Böyle düşünenler sandığa gitmedi. Bir de HDP’ye oy vermiş, yarın bir seçim olsa belki yine HDP’ye oy verecek bir kesim de referandumda evet dedi."

"Üç seçmen bloğu oluştu"

Sosyolog Prof. Dr. Mesut Yeğen ise farklı görüşte.“Alınan sonuçlar ve yaşanan olumsuzluklara rağmen, HDP etrafındaki Kürtlerin hayır seçeneği etrafında kaldığını gösteriyor” diyor. 
 
Yeğen, 2019’un Kürtler için önemli olacağını düşünüyor, “Bugünkü biçimde ilerleyecek olursak, Kürtlerin tercihini kazanmanın başkanlık yarışına girenler için önemli olacağını gösteriyor. Üç seçmen bloğu oluşmuş durumda. Bir AKP’deki hayıra yakın MHP’liler, CHP’ye yakın MHP’liler ve Kürtler” diyor.  

Bundan sonra ne olur?

Vahap Coşkun’a göre, önümüzdeki süreç önemli, özellikle de iki husus öne çıkıyor:

“Birincisi, farklı hassasiyetleri göz önüne almak durumunda. Bundan sonra bu yeni anayasaya uygun bazı yasa değişiklikleri yapılacak. Siyasi partiler yasasında, seçim yasasında. Toplumu rahatlatacak, demokratik değişiklikler gerekiyor. İkinci husus da, Kürt meselesi konusunda, sorunun çözümü için siyasi bir tasarrufta bulunması lazım. Sonuçta Kürtler, bu 18 maddeyi çok benimsedikleri için değil, sorunu bu iradenin çözebileceğini düşündükleri için oy verdiler.

HDP’nin tabanının boşaldığı gibi argümanlarda da bulunulmuştu. Bunların da doğru olmadığı anlaşıldı. Bölgeyi değerlendirirken iki tarafa da keskin yargılarda bulunmamak lazım. Seçmenin oyu kimsenin cebinde değil."   

Sedat Yurtdaş ise AKP’nin kullandığı dilin yumuşayacağı öngörüsünde. “AKP, bu yola MHP ile çıkmış olabilir ve onunla yürümüş olabilir ama MHP’nin tayin ediciliği devam ederse AKP içeride ve dışarıda baskıyla karşılaşacak” diyor. 

Yurtdaş'ın HDP konusunda da değerlendirmeleri var: 

“HDP yara almış, hukuk savaşı veren bir parti. Baskı altında. Bazı merkezlerde oyunu korudu ama meselâ Hakkari’de yüzde 90’dan 80’e düştü. 7 Haziran seçimlerindekine benzer bir ivme kazanması için kendi içinde çalışmaya ihtiyacı var. Ancak henüz sözünü söylemedi de. Çünkü milletvekilleri cezaevinde. Belediye başkanları görevden alınmış. Atamalarla yönetiliyor bölge. Bu sürecin nasıl sonuçlanacağını, bu şartlar altında, Rojava’daki gelişmeler de etkileyecek.” 

Kaynak: Al Jazeera

Bu haber 1413 kez okudu
YORUM YAZ
UYARI: Haberler ilgisi bulunmayan, hakaret içeren cümleler veya imalar, inançlara saldırı, şiddete teşvik eden yorumlar onaylanmamaktadır.
Güncel Kategorideki Diğer Haberler
Işık: ABD'nin YPG mektubunu olumlu bir adım
Milli Savunma Bakanı Fikri Işık, ABD'den gelen YPG mektubunu olumlu bir adım olarak gördüklerini söyledi.
Putin Karadeniz'deki gemiden Erdoğan'ı aradı; Türk akımı başladı
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Türk Akımı'nın inşası için bulunduğu hat döşeme gemisinden Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan'ı telefonla aradı. 15 dakika süren görüşmede liderler birbirlerine teşekkür etti.
Erdoğan PYD'ye ABD göndermesi: Yanınızda kim olursa olsun...
Cumhurbaşbakanı Recep Tayyip Erdoğan, Urfa'nın Ceylanpınar ilçesinde yaptığı konuşmada, Rabia işaretine yüklediği anlamı anlattı; Biz tek milletiz; Türk, Kürt, Arap, Laz, Çerkez, Abaza, Boşak 80 milyon tek milletiz."
Akdeniz'de hayatını kaybeden sığınmacı sayısı 2 bini aştı
Uluslararası Göç Örgütü yılbaşından bu yana Akdeniz'den Avrupa'ya 84 bin sığınmacının ulaştığını, 2 bin 108 sığınmacının yolculuk sırasında hayatını kaybettiğini açıkladı
KPSS 2017/5 tercih sonuçları açıklandı
ÖSYM tarafından gerçekleştirilen Sağlık bakanlığı personel alımı tercih sonuçları açıklandı.
Enis Berberoğlu'na 1 günlük cenaze izni
MİT TIR'larının görüntülenmesi davasında 25 yıl hapis cezası verilerek tutuklanan CHP İstanbul Milletvekili Enis Berberoğlu'na, kayınpederi Murat Aydın'ın cenazesine katılabilmesi için bir günlük izin verildi.
Engelli memur sayısı 50 bine yaklaştı
Kamuda 11 bin 529 kadın, 37 bin 418 erkek olmak üzere 48 bin 947 engelli, memur statüsünde istihdam ediliyor.
Şırnak'ta 6 PKK üyesi teslim oldu
Şırnak'ın Silopi ilçesinde biri yaşı küçük 6 PKK üyesinin teslim olduğu bildirildi.
Üç köylü suç duyurusunda bulundu
Van’da Gevaş emniyetine roketatarla saldırdıkları iddiasıyla gözaltına alınıp şiddet gören üç köylünün avukatı savcılığa suç duyurusunda bulundu.
Yeni KHK yayımlandı
Resmi Gazete'nin mükerrer sayısında yer alan 691 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye göre, uçuş emniyetini etkileyebilecek nitelikte ülke sınırları içinde yapılmış, tüm düşey engellere dair bilgiler, Harita Genel Komutanlığına gönderilecek.
Üniversite tercih kılavuzu yayımlandı
ÖSYM, üniversitelerin program ve kontenjan bilgilerini açıkladı.
Kalın: İdlib'e Türk ve Rus askeri konuşlanabilir
Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü Kalın "Muhtemelen İdlib bölgesinde ağırlıklı olarak bizler ve Ruslar, Şam etrafında ağırlıklı olarak Rusya-İran, güneyde Deraa bölgesinde Ürdün'ün ve Amerikalıların içinde yer alacağı bir mekanizma üzerinde çalışılıyor" dedi.
  • Güncel
  • Siyaset
  • Ekonomi
  • Eylem ve Etkinlikler
  • Dünya
Engelli memur sayısı 50 bine yaklaştı Şırnak'ta 6 PKK üyesi teslim oldu Yeni KHK yayımlandı Üniversite tercih kılavuzu yayımlandı Helikopterlere engel tanıma sistemi geliyor Dışişleri'nden 'güvenlik mesajı' açıklaması Şırnak'ta zırhlı polis aracı devrildi: 8 polis yaralı Erdoğan Katar için Trump'la görüşecek LYS-1'de 2 sorunun iptalinin istendiği iddiası Görevden alınan iki DBP’li belediye başkanına tahliye
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
  • 6
  • 7
  • 8
  • 9
  • 10
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
  • 6
  • 7
  • 8
  • 9
  • 10
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
  • 6
  • 7
  • 8
  • 9
  • 10
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
  • 6
  • 7
  • 8
  • 9
  • 10
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
  • 6
  • 7
  • 8
  • 9
  • 10
YAZARLARIMIZTÜMÜ
ÇOK OKUNANLAR
    ALINTI YAZARLARTÜMÜ
    GAZETELER
    NAMAZ VAKİTLERİ
    İmsak
    Güneş
    Öğle
    İkindi
    Akşam
    Yatsı
    Haksöz Haber Radyo Selam | Tevhidin Adaletin ve Özgürlüğün Sesi
    © Copyrigth 2015 yonelishaber.com tüm hakları saklıdır.
    Sitedeki tüm harici linkler ayrı bir sayfada açılır ve linklerin sorumluluğu alınmaz. Yazılım ve Teknik Destek : AmdYazılım
    • Rss Servisi
    • Google+ Sayfası
    • Twitter Sayfası
    • Facebook Sayfası